„Więźniowie lepiej jadają”. Tak karmią na oddziale położniczym SPSK nr 4 w Lublinie

Przyszła mama, wybierając się do szpitala, długo kompletuje swoją wyprawkę. Pakuje ubrania i akcesoria dla siebie i dla dziecka. Chce mieć wszystko, co będzie jej niezbędne.

Kobiety, które zapomną spakować artykuły spożywcze często zderzają się z rzeczywistością, jeśli chodzi o posiłki. Jedzenie w szpitalu nie zawsze nadaje się bowiem do spożycia przez kobietę po porodzie. Choć zjadają przydzieloną im porcję, to i tak burczy im w brzuchach.

Z taką sytuacją spotkała się czytelniczka Monika*, która była pacjentką oddziału położniczego SPSK nr 4 przy ul. Jaczewskiego w Lublinie.
Pisząc tak:

*Imię zmienione na potrzeby artykułu.

– Proszę o udostępnienie szerszej publiczności faktu, jak na bogato odżywiają pacjentki SPSK nr 4 w Lublinie. Wiem, że kobiety, które szykują jedzenie mają problem, bo dawka dzienna na pacjenta wynosi 6,50 zł – pisze do naszej redakcji czytelniczka Monika.

Czytelniczka Monika przesłała również zdjęcie śniadania jej koleżanki, która jest wegetarianką. – Więźniowie lepiej mają – podsumowała.

O to, czy takie posiłki spełniają wymagania kobiety po porodzie zapytaliśmy specjalistów z Kwestii Zdrowia. Pytania i odpowiedzi eksperta znajdziecie na kolejnej stronie.

Dalej

Spotted: Co powinna kobieta jeść bezpośrednio po porodzie w szpitalu, a czego powinna unikać?

Kwestia Zdrowia: „Dieta kobiety w okresie bezpośrednio po porodzie powinna opierać się na wysoko odżywczych produktach, bogatych w witaminy, minerały i odpowiednie kwasy tłuszczowe. Jest to czas absolutnej regeneracji dla organizmu, który został bardzo obciążony ciążą i często wielogodzinnym porodem.

Okres po porodzie jest jednocześnie tym, który zapoczątkowuje okres laktacji i karmienia piersią. Kobieta wtedy potrzebuje zdecydowanie więcej energii, dlatego projektowanie jadłospisu dla takiej kobiety powinno uwzględniać nadwyżkę pochodzącą z kcal.

Przyjmuje się, że w okresie laktacji od pierwszego do szóstego miesiąca zapotrzebowanie kobiety wzrasta o 505 kcal/dobę, w kolejnym półroczu o 400 kcal/dobę. Wartości te mogą delikatnie się wahać w jedną czy drugą stronę, trzeba też wziąć pod uwagę aktywność mamy w ciągu dnia. Chcemy też zaznaczyć, że okres połogu i laktacji nie jest czasem na stosowanie diet redukcyjnych.

Spotted: Co z owocami i warzywami?

Kwestia Zdrowia: „Dieta powinna obfitować w świeże owoce, warzywa, odpowiednie źródła białka takie jak dobrej jakości mięso, nabiał, jaja oraz ryb, które dodatkowo są źródłem kwasów omega 3, niezwykle istotnych zarówno dla kobiet w ciąży jak i tych w okresie karmienia. Należy również uwzględnić kasze takie jak gryczana, jaglana oraz ryż, ziemniaki, bataty, będące źródłem najwyższej jakości węglowodanów.”

Spotted: Jakie tłuszcze powinny się znaleźć w posiłkach?

Kwestia Zdrowia: „Niezwykle ważne jest aby w diecie kobiety po porodzie znalazły się odpowiednie źródła jedno- oraz wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Należy w związku z tym uwzględniać w diecie wysokiej jakości oliwę z oliwek, olej lniany, orzechy, awokado, żółtka jaj, pełnotłusty nabiał, ryby oraz mięso. Wszystko to sprawia, że kobieta po porodzie nie tylko szybciej wraca do pełnej aktywności, ale również zapewnia swojemu dziecku pokarm, będący dla niego źródłem najlepszych składników pokarmowych.

Po porodzie wzrasta również zapotrzebowanie na płyny, w okresie laktacji zapotrzebowanie na nie wzrasta do 800ml w porównaniu do stanu przed porodu, więc należy również o tym pamiętać.”

Spotted: Czy powyższe warunki są spełniane w szpitalach?

Kwestia Zdrowia: „Szpitalna rzeczywistość wygląda niestety nieco inaczej. Kobieta ciężarna dostaje posiłki, których najczęściej głównymi składowymi są te produkty, które znaleźć się w takiej diecie nie powinny. Pszenne pieczywo, margaryna, wysoko przetworzone mięso takie jak parówki, najgorszej jakości wędliny, sery to wszystko co zazwyczaj można znaleźć w szpitalnym jadłospisie kobiety po porodzie. Często podawane są słodycze, które są źródłem bardzo niebezpiecznych kwasów tłuszczowych trans.

Praktycznie brak owoców i warzyw w diecie, co skutkuje dużymi niedoborami błonnika, witamin oraz minerałów, które są niezbędne zarówno dla matki regenerującej organizm po porodzie, jak i dla dziecka do prawidłowego jego rozwoju. Dieta jest zazwyczaj bardzo wysoko węglowodanowa, co skutkuje często dużymi spadkami energii i generalnie problemami z glikemią kobiety po porodzie.

Do tego dochodzą bardzo małe porcje szpitalnych posiłków, które sprawiają, że kobiety w czasie kiedy powinny skupić się na regeneracji organizmu i dbaniu o to, by dostarczyć dziecku jak najlepszej jakości pokarmu, chodzą po prostu głodne i sfrustrowane.

Trzeba jednak zaznaczyć, że jeśli kobieta rodziła dziecko poprzez cesarskie cięcie, to jest to wskazanie do stosowania diety lekkostrawnej, która jest zalecana właśnie po zabiegach operacyjncyh, żeby odciążyć organizm troszeczkę od trawienia, a skupić się na całkowitej regeneracji.”

Wstecz | Dalej

Spotted: Jaka wartość odżywcza poszczególnych posiłków w ciągu dnia powinna wynieść dla kobiety po porodzie w szpitalu?

Kwestia Zdrowia: „Jak już wcześniej wspomniałyśmy okres po porodzie to czas, w którym kobieta skupia się na regeneracji swojego organizmu oraz zapewnieniu odpowiedniego i bogatego w najważniejsze składniki pokarmu dla swojego dziecka.

W pierwszych sześciu miesiącach okresu karmienia piersią dzienne zapotrzebowanie dla kobiety wzrasta o około 500 kcal/ dobę, natomiast w kolejnym półroczu o 400 kcal/dobę. Dieta powinna być dobrze zbilansowana i ustalona w oparciu o zalecenia lekarza i dietetyka.

Niezwykle ważne jest uwzględnienie aktualnego stanu zdrowia kobiety po porodzie, samopoczucia, przyjmowanych leków, współtowarzyszących chorób czy też nadwrażliwości na poszczególne pokarmy. Niestety szpitalna dieta często nie bierze pod uwagę tych parametrów.”

Spotted: Ile białek, tłuszczów i węglowodanów?

Kwestia Zdrowia: „Generalne zalecenia mówią, że białko powinno dostarczać około 20% całkowitej ilości energii, 20% – 30% powinno pochodzić z tłuszczów i 50% – 60% z węglowodanów. Jednak są to zalecenia ogólne, które modyfikuje się biorąc pod uwagę inne czynniki, na przykład towarzyszące kobiecie zaburzenia gospodarki węglowodanowej, czy inne problemy lub predyspozycje wymagające odpowiedniej modyfikacji diety.

Ważne jest, aby kobiety po porodzie, w okresie karmienia piersią dostarczały sobie w ciągu dnia stałego dostępu energii pochodzącej z prawidłowo zbilansowanych posiłków, dlatego warto ilość energii, makroskładników rozłożyć równo na ilość posiłków.

W okresie po porodzie wzrasta zapotrzebowanie nie tylko na ilość energii pochodzącej z posiłków, ale również na wiele witamin i minerałów. Kobieta karmiąca piersią powinna dostarczać około 1000-1300mg wapnia dziennie. Głównym źródłem tego pierwiastka są mleko i produkty mleczne oraz ciemnozielone warzywa i rośliny strączkowe, a także suszone owoce, orzechy i żółtko jaja.”

Spotted: Co z wapniem?

Kwestia Zdrowia: „Suplementacja diety kobiety w okresie laktacji preparatami zawierającymi wapń jest konieczna jedynie w przypadku kobiet, które nie przyjmują wystarczającej ilości tego pierwiastka z dietą (np. w przypadku kobiet z nietolerancją laktozy lub alergią na białka mleka krowiego).

Jednak nawet w przypadku nietolerancji wyżej wymienionych można zbilansować tak dietę, by wapń sobie dostarczyć i naturalne dostarczenie tego pierwiatka z jedzeniem będzie lepszą opcją. Wracając do suplementacji- wapń jest najlepiej przyswajalny z suplementów zawierających ten pierwiastek w postaci chelatów aminokwasowych, węglanu, cytrynianu lub glukonianu.”

Spotted: Czy witamina D jest potrzebna?

Kwestia Zdrowia: „Bardzo ważne jest również dostarczanie odpowiednich ilości witaminy D. Jej źródłem jest produkcja przez skórę przy obecności promieni słonecznych, jednak często to nie wystarcza. W diecie powinny się znaleźć przede wszystkim dobrej jakości ryby, jajka, sery dojrzewające, podroby. W razie zaleceń lekarskich można rozważyć suplementację.”

Spotted: Jakie składniki są jeszcze ważne i potrzebne w okresie laktacji?

Kwestia Zdrowia: „Mleko matki powinno dostarczać dziecku kwasów tłuszczowych omega 3 oraz witamin rozpuszczalnych w tłuszczach- A, D, E, K, dlatego ważna jest odpowiednia podaż tych składników w diecie kobiety. Szczególną uwagę przy konstruowaniu jadłospisu dla kobiety po porodzie i w okresie karmienia zwrócić należy na uwzględnienie takich produktów jak bogate w witaminy rozpuszczalne w tłuszczach i kwasy omega 3 ryby lub dobrej jakości tran, jaja, podroby. Warto pamiętać, że warzywa i owoce należy podawać w obecności tłuszczu, aby móc skorzystać właśnie z witamin, które w tych tłuszczach się rozpuszczają.

Niezwykle ważne dla kobiety w okresie laktacji jest również dostarczenie odpowiedniej ilości żelaza z pożywieniem. Zapobiega to rozwojowi niedokrwistości na tle niedoboru tego pierwiastka. Kobiety po okresie ciąży mają zapotrzebowanie na żelazo rzędu 20mg/dobę. Dobrze zrównoważona dieta zapewnia odpowiednią jego ilość. Należy przede wszystkim włączyć do diety dobrej jakości podroby, chude czerwone mięso, jaja. Warto również uwzględnić fakt, że wchłanianie żelaza jest dużo większe w obecności witaminy C, dlatego łączenie na przykład wątróbki z surówką z kiszonej kapusty czy z papryką będzie opcją doskonałą.

W przypadku niedoborów żywieniowych w diecie matki zawartość białka, węglowodanów, tłuszczu, kwasu foliowego i większości składników mineralnych w mleku jest utrzymywana na zbliżonym poziomie, kosztem składników organizmu kobiety. Skrajne niedobory żywnościowe wpływają między innymi na zawartość leptyny w tkankach dziecka i tym samym na skład tkanki tłuszczowej ich dzieci. Odchudzanie się w okresie karmienia  zmniejsza jednak znacząco właściwości immunologiczne pokarmu kobiecego.”

Wstecz | Dalej

Spotted: Czym może skutkować nieodpowiednie wyżywienie w szpitalu dla kobiety po porodzie?

Kwestia Zdrowia: „Organizm kobiety po porodzie jest bardziej podatny na negatywne konsekwencje będące następstwem nieprawidłowego wyżywienia szpitalnego, ze względu na duże osłabienie wynikające z obciążenia ciążą i często wielogodzinnego porodu.

Czas spędzony przez kobiety w szpitalach też jest różny. W związku z powyższym istnieje dużo większe ryzyko konsekwencji takim wyżywieniem niż w przypadku innych pacjentów.

Nieprawidłowo prowadzona dieta wiązać się może z niedoborami żywieniowymi, które w następstwie prowadzić mogą do licznych zaburzeń m.in. anemii, problemów z tarczycą, zaburzeń hormonalnych, zaburzeń układu odpornościowego. Dodatkowo trzeba zaznaczyć, że dieta mamy ma wpływ na jakość tłuszczu mlecznego (nie na jego ilość), a co za tym idzie na zawartość niektórych składników, dla których tłuszcz jest nośnikiem, np witamin D, E, A. Może mieć też wpływ na ilośc jodu i selenu w mleku.

Nadmiar posiłków węglowodanowych, które zdecydowanie są standardem w diecie szpitalnej może prowadzić do zaburzeń glikemii, rozwoju insulinooporności, a w konsekwencji nawet cukrzycy typu II, jeśli nie zostaną zmienione nawyki kobiety po porodzie i dalej będzie opierać na takich posiłkach swój jadłospis.”

Wstecz | Dalej

Komentarz eksperta

Kwestia Zdrowia: „Każdy, kto znalazł się jakiś czas w szpitalu wie, jak wygląda tam wyżywienie. Nie bez przyczyny powstało wiele stron, na których ludzie pokazują jakie posiłki otrzymują mimo opłacanego ubezpieczenia zdrowtnego i jak zgoła odmiennie wygląda żywienie szpitalne w innych krajach. Problem tkwi nie w personelu szpitala, ale w całym systemie.”

Wstecz