W lasach pojawiły się pierwsze jagody. Gdzie ich szukać i jak należy je zbierać?

„Święty Jan niesie jagód dzban” – to stare polskie przysłowie wyznacza datę pierwszych zbiorów jagód. Porzekadło sugeruje, iż na pierwsze zbiory jagód leśnych powinniśmy się udać po 24 czerwca. Tym bardziej, że w regionie lubelskim nie brakuje miejsc, gdzie jagód jest mnóstwo.

Przed taką wycieczką do lasu po borówki czernicy warto pamiętać o podstawowych zasadach zbioru i spożywania tych owoców. Owoce należy zbierać ręczne, bez użycia jakichkolwiek narzędzi czy urządzeń, które niszczą lub uszkadzają roślinny. Jagód należy szukać w lasach iglastych zwanych borami.

W lasach już od kilku dni można spotkać osoby zbierające jagody. Borówka czarna – bo tak się fachowo nazywa ma wiele nazw zwyczajowych, m.in. jagoda, czernica, borówka czarna, czarna jagoda. Występuje w borach sosnowych i świerkowych, w borach mieszanych, na obrzeżach lasu, torfowiskach, polanach często tworząc bardzo rozległe połacie.

Borówka kwitnie od kwietnia do czerwca, a pierwsze owoce pojawiają się już w połowie czerwca, niekiedy utrzymują się aż do końca września. Owocami są kuliste jagody, wielkości 5-8 mm, o silnie barwiącym, ciemnoczerwonym soku.

Świeże owoce jagód zawierają wiele witamin, w tym: selen, cynk, miedź i mangan, oraz witaminy C, A, B, PP. Borówka czarna wykazuje działanie przeciwcukrzycowe, ściągające, antyseptyczne i moczopędne. Jagody poleca się szczególnie dla osób starszych i tym, którzy prowadzą siedzący tryb życia ponieważ doskonale regulują żołądek, wpływają pozytywnie na wzrok i obniżają poziom złego cholesterolu oraz cukru we krwi.

Jagody należy zbierać przed całkowitym dojrzeniem kiedy są jędrne i świeże. Po przewiędnięciu na powietrzu suszy się je ułożone cienkimi warstwami na sitach w temperaturze około 30 st. Zwiększając stopniowo temperaturę do 60 st.

Co nas czeka po zjedzeniu brudnych jagód?

Brudne jagody mogą być źródłem chorób pasożytniczych, zwłaszcza bąblowicy, przenoszonej m.in. przez lisy. Jaja tasiemca w organizmie człowieka przekształcają się w larwy, które trafiają do różnych narządów. A tam wytwarzają wokół siebie torbiele.

Jakie są objawy bąblowicy?

Objawy choroby związane są głównie z powiększaniem się cyst, uciskiem na otaczające tkanki i narządy i zależą od miejsca ich lokalizacji (np. cysty w płucach doprowadzają do zmian przypominających nowotwór, a nieleczone doprowadzają do śmierci).

W większości przypadków bąblowiec u ludzi atakuje wątrobę, rzadziej śledzioną, płuca, kości i mózg. W zależności od lokalizacji, może dawać takie objawy, jak pobolewanie z prawego boku, trudności w oddychaniu czy nudności.

Jak przeciwdziałać i zapobiegać zachorowaniu na bąblowicę?

Zakażenia bąblowcami można uniknąć poprzez mycie owoców przed zjedzeniem (szczególnie dotyczy to runa leśnego – jagód, poziomek). W przypadku wykrycia zachorowania na bąblowice, pacjent podlega chirurgicznemu usunięciu cyst i zastosowaniu odpowiednich leków.

Aktualizacja: 22-06-2020