„Rel” – Młodzieżowe Słowo Roku 2023. Co znaczy to słowo? Definicja

Internauci już po raz ósmy wybrali Młodzieżowe Słowo Roku w plebiscycie organizowanym przez PWN. Tegorocznym słowem został „rel”. Wiesz, co oznacza? Sprawdziliśmy definicję.

Młodzieżowe Słowo Roku to plebiscyt organizowany przez Wydawnictwo Naukowe PWN we współpracy z Uniwersytetem Warszawskim. Jego celem jest wyłonienie najbardziej popularnych lub najciekawszych wśród młodych ludzi słów, określeń lub wyrażeń.

„To dla nas okazja do zabawy językiem polskim i refleksji nad ciągłymi zmianami, które w nim zachodzą. Zależy nam, by plebiscyt wywoływał pozytywne emocje i przebiegał w przyjaznej atmosferze oraz z zachowaniem zasad etykiety i etyki” – informuje jury plebiscytu.

W sumie do Wydawnictwa Naukowego PWN wpłynęło ponad 140 tysięcy zgłoszeń, wśród których znalazło się ponad 18 tysięcy słów i wyrażeń. Wszystkie propozycje przeanalizowało jury plebiscytu. Wśród finałowych wyrazów znalazły się m.in.: bambik, baza, cringe, drillowiec, git, imo, odklejka, oddaje, oporowo, rel czy sigma.

Zwycięzcą ósmej edycji plebiscytu Młodzieżowe Słowo Roku 2023 – decyzją internautów został nim: „rel”. Zwycięskie słowo zostało wyłonione w konkursie, w którym oddano rekordową ilość, ponad 140 tysięcy głosów. Na plebiscytowym podium znalazły się też: sigma i oporowo. Kapituła przyznała dodatkowo Nagrodę Jury dla słowa oddaje.

Użytkownicy języka przyznali zwycięstwo słowu rel – powszechnie znanemu i używanemu w środowisku młodzieży w celu wyrażenie aprobaty dla tego, co mówił przedmówca. Należy stwierdzić, że rel ma także swoje warianty o podobnym znaczeniu: czasownikowy relować i rzeczownikowy relówa.

„Z jednej strony oznacza aprobatę tego, co mówił przedmówca, z drugiej – obrazuje zgodną współpracę uczestników dialogu. Rel ma też (prawie) wszystkie cechy językowego hitu. Jest światowe, pochodzi od angielskiego relatable ‘możliwy do powiązania z czymś’, jest krótkie, funkcjonuje jako samodzielny skrót umożliwiający szybką i puentującą reakcję komunikacyjną, jest przyjazne, gdyż tworzy atmosferę pozytywności przez oddawanie takich znaczeń jak: „zgadzam się z tobą”, „czuję tak samo”, „potwierdzam”, „racja”, i w końcu – jest bardzo popularne wśród młodzieży” – komentuje wybór Anna Wileczek, przewodnicząca jury.

„Oddaje to komentarz o znaczeniu ‘coś się opłaca, zwraca włożony wysiłek (niekoniecznie pieniądze)’. W szerszym znaczeniu jest uniwersalnym wyrazem oceny pozytywnej. To, co oddaje, nie musi się opłacać w dosłownym sensie. Wystarczy, że jest „fajne” czy „ma dobry vibe” (sformułowania z proponowanych w plebiscycie definicji. Nie musimy precyzować podmiotu zdania, szczególnie w znaczeniu ogólnym ‘fajne’. Wśród zgłoszonych przykładów „oddaje” np. obiad, bluza albo dobrze prowadzona lekcja, ale wiele użyć jest bez podmiotu. Wyrażenie to najczęściej występuje w czasie teraźniejszym i w aspekcie dokonanym (formy typu oddał są rzadkie)” – komentuje Marek Łaziński, członek jury.

Sigma jako bardzo popularne obecnie określenie osoby nieznaleźnej, pewnej siebie, podziwianej i odnoszącej sukcesy.

„Sigma jest „samotnym wilkiem”, przekonanym o swej nieprzeciętności, odnosi sukcesy, ale się z tym nie afiszuje. Współcześnie, coraz częściej używane na określenie każdej osoby (także kobiety), która cieszy się z jakiegoś osiągnięcia; wyrażenie podziwu” – czytamy w definicji PWN.

„Oporowo znaczy przede wszystkim ‘intensywnie, mocno’, ale tak wiele wyrazów slangowych oporowo wzbogaca się o nowe znaczenia, zależne od kontekstu. Może znaczyć ‘trudne do zrobienia’, ale też ‘dobrze zrobione’, ‘dobre, odpowiednie’. W plebiscycie wyrażenie to pojawiło się dopiero w tym roku, głównie w związku z viralem rolniczym „oporowo całodobowo”. Nie wiem, czy ten viral internautów śmieszy, czy wzbudza szacunek dla ciężkiej pracy (powinien wzbudzać), w każdym razie na pewno wpłynął na bieżącą popularność wyrażenia, które jest w slangu znacznie starsze, notowane np. w tekstach potocznych Narodowego Korpusu Języka Polskiego z roku 2007” – wyjaśnia Marek Łaziński.

Słowa, które zwyciężyły w plebiscycie w poprzednich latach:

• 2022: „essa” – okrzyk radości, triumfu czy innych pozytywnych emocji,
• 2021: „śpiulkolot” – miejsce do spania, słowo nawiązuje do mema: śpiulkać to spać,
• 2020: kapituła plebiscytu nie wskazała zwycięskiego słowa roku 2020,
• 2019: „alternatywka” – dziewczyna o alternatywnych upodobaniach i zachowaniach,
• 2018: „dzban” – osoba niezbyt inteligentna,
• 2017: „Iks de/xD” – coś zabawnego, śmiesznego,
• 2016: „sztos” – coś fajnego, niesamowitego, fantastycznego.