Coraz częściej jeżdżą bez biletu. W Lublinie gapowicze są winni miastu ok. 27 milionów złotych

Powszechna drożyzna sprawia, że coraz trudniej spiąć budżety domowe. Niektórzy oszczędzają na biletach komunikacji miejskiej. W Lublinie osoby jadące bez biletu są winne miastu blisko 27 mln złotych.

W Lublinie za jazdę autobusem czy trolejbusem bez ważnego biletu zapłacimy 230 złotych. Do opłaty dodatkowej należy doliczyć wartość biletu jednoprzejazdowego, czyli 4,60 zł w przypadku biletu normalnego i 2,30 zł dla biletu ulgowego.

W przypadku uiszczenia opłaty bezpośrednio u kontrolera pasażer otrzymuje bonifikatę z tego tytułu w wysokości 40% wartości „mandatu”. Upust 30% otrzyma, gdy opłata zostanie wniesiona terminie 7 dni od momentu otrzymania wezwania. Po tym terminie pasażer zobowiązany jest zapłacić pełną kwotę.

„W przypadku uiszczenia opłaty u kontrolera biletów w trakcie kontroli gapowicz zapłaci 138 zł, a w przypadku gdy uiści opłatę w ciągu 7 dni od daty wystawienia wezwania, do zapłaty kwota wynosi 161 zł” – mówi Monika Fisz z Zarządu Transportu Miejskiego w Lublinie.

Co się dzieje w przypadku, gdy pasażer na gapę nie opłaci „mandatu” w terminie do 14 dni od wystawienia wezwania?

„Pierwszym etapem jest wezwanie przedsądowe. Brak czynności skutkuje pozwem sądowym oraz wydaniem nakazu. Po tym nadawana jest klauzula wykonalności na nakaz, która stanowi podstawę złożenia wniosku do komornika. Działania te powodują, iż z należności 230 zł kwota długu rośnie nawet do 700 zł” – wyjaśnia Monika Fisz.

W Lublinie rośnie liczba osób jeżdżących komunikacją miejską na gapę. W 2021 r. kontrolerzy biletów wystawili 17 928 sztuk wezwań do zapłaty. Kwota należności z tytułu wystawionych wezwań to 2 764 275,81 zł. W ubiegłym roku ilość wystawionych wezwań była o blisko dwa tysiące większa – 19 492 sztuki. Kwota należności z tego tytułu to 3 939 473,38 zł.

W sumie gapowicze winni są miastu już blisko 27 mln złotych. Jest to kwota nieopłaconych wezwań, które wystawiono w latach 2009-2022. – „Skuteczność windykacji należności nie odbiega od »średniej krajowej« i oscyluje w granicy 30%” – przekazała rzeczniczka ZTMu.

Lublin na też swoich rekordzistów wśród gapowiczów. Są nimi dwaj mężczyźni w wieku 29 i 52 lat. Młodszy ma 284 wystawione mandaty, a jego zadłużenie wynosi obecnie ponad 76 700 zł. Starszy ma 302 mandaty, a jego zadłużenie wynosi obecnie blisko 79 800 zł.

Jeszcze kilka lat temu, kiedy pasażerowie mieli do dyspozycji tylko bilety papierowe, wraz z wejściem kontrolerów do pojazdu, kierowca blokował kasowniki, uniemożliwiając zapominalskim pasażerom skasowanie biletu w czasie kontroli.

Obecnie, gdy pasażerowie mają do dyspozycji wiele aplikacji, są w stanie „oszukać” system. Na widok kontrolera wystarczy błyskawicznie odpalić aplikację i kupić bilet, co przy wprawionej ręce może zająć raptem kilka sekund. Gdy kontroler podejdzie, ujrzy na ekranie zakupiony bilet.

Warszawa w 2021 r. poradziła sobie z nieuczciwymi pasażerami, wymuszając kasowanie wirtualnego biletu. Żeby zakupiony w aplikacji bilet był ważny, trzeba go skasować. W jaki sposób? Skanując kod QR naklejony w autobusie, oznaczony napisem „skasuj bilet z aplikacji”.

Na ekranie biletu po dokonaniu jego aktywacji przez okres 1 minuty na czerwono jest wyświetlany licznik od momentu aktywowania biletu, z widoczną datą i godziną aktywacji. Z kolei na trzy minuty przed końcem ważności biletu pasażer zostaje powiadomiony o tym przez aplikację.

W jaki sposób Lublin walczy z pasażerami jadącymi na przyczajkę?

„Nasz system ma precyzyjne narzędzia rejestracji momentu zakupu biletu, który jest porównywany do momentu rozpoczęcia kontroli biletów. Wykorzystując tę metodę oraz inne narzędzia systemu komunikacji miejskiej weryfikujemy nieuczciwych pasażerów. Sytuacje, kiedy pasażer reklamuje kwestię zakupionego biletu, zdarzają się, ale po dogłębnej weryfikacji okazuje się, że w większości przypadków opłata dodatkowa jest nakładana zasadnie” – wyjaśnia Monika Fisz.